آموزش ماهیگیری با قلاب در رودخانه، سد و دریا در ایران
آنچه در مورد ماهیگیری با قلاب باید بدانید
آموزش ماهیگیری با قلاب و یا همان ماهیگیری ورزشی و تفریحی نیازمند تجربه و دانش فراوانی است. مخصوصا برای کشوری همچون ایران که با داشتن محیط های آبی متفاوت و اقلیم های متنوع دارای تنوع بسیار بالایی از انواع ماهی های آب شور و شیرین است که هر کدام رفتارشناسی، زیستگاه و عادات خود را دارند. علاوه بر این تنوع بالای تجهیزات ماهیگیری و نحوه کار کردن با هر کدام نیازمند دانش و تخصص است که با توجه به سبک های مختلف، هر روز آموزش ماهیگیری را پیچیده تر میکند.
در این متن تلاش داریم بصورت مختصر و کاربردی آموزش ماهیگیری با قلاب در رودخانه، سد و دریا را بررسی کرده و با توجه به تجربه شخصی خودم در خصوص ماهیگیری در محیط های مختلف آبی ایران اطلاعات مفید و کاربردی در اختیار شما قرار بدهم و شما را به عنوان ماهیگیر مبتدی با انواع لوازم ماهیگیری، سبک های ماهیگیری و روش صید ماهی در محیط های مختلف آشنا بکنم.
آموزش ماهیگیری
قسمت اول: لوازم ماهیگیری
شاید اولین نکته ای که باید به آن اشاره بکنم استفاده مکرر عبارت لنسر یا قلاب به چوب و چرخ ماهیگیری باشد. متاسفانه معادل سازی مناسبی برای واژگان ماهیگیری ورزشی در زبان فارسی نشده است اما عبارت چوب و چرخ ماهیگیری بنظرم نه تنها معادل بسیار خوبی است بلکه آهنگ زیبایی نیز دارد و توصیه میکنم از همین الان واژه لنسر را کنار بگذارید و به گفتن چوب و چرخ ماهیگیری عادت کنید.
چوب ماهیگیری
اولین قدم برای آموزش ماهیگیری و آشنایی با تجهیزات صید ماهی آشنایی با چوب ماهیگیری است. چوب ماهیگیری نه تنها در پرتاب قلاب و طعمه های طبیعی و مصنوعی به شما کمک می کند بلکه در کنترل ماهی به قلاب افتاده و دسترسی به محل های دور از دسترس و یا نقاط با پوشش گیاهی امکان ماهیگیری را به شما می دهد. استفاده از چوب ماهیگیری نکات فراوانی دارد که پیش تر در مقاله به آن پرداخته ایم و با خواندن این مقاله چوب ماهیگیری، راهنمای حرفه ای خرید لنسر و بهترین قیمت از جنبه های مختلف با چوب ماهیگیری آشنا خواهید شد.
چرخ ماهیگیری
قدم دوم آموزش ماهیگیری و آشنایی با لوازم ماهیگیری آشنایی با چرخ ماهیگیری است. چرخ ماهیگیری وظیفه نگهداری نخ ماهیگیری و آزاد و جمع کردن آن را دارد. چرخ ماهیگیری علاوه بر آن به شما اجازه می دهد با تنظیم درگ (میزان فشار هنگام باز شدن نخ) نه تنها از آسیب به چوب و تجهیزات دیگر جلوگیری می کند بلکه موجب خسته شدن ماهی می شود که این در صید ماهی های بزرگ بسیار موثر است. شرح کامل آشنایی با انواع چرخ ماهیگیری و اطلاع از نحوه خرید آن را در مقاله چرخ ماهیگیری با بهترین قیمت و کیفیت و نکات مهم، راهنمای خرید داده ام که میتوانید از آنجا مطالعه بفرمایید.
نخ ماهیگیری
آموزش ماهیگیری بدون آشنایی با نخ ماهیگیری بی معنی است. نخ ماهیگیری انواع بسیار زیادی دارد و برای محیط های متفاوت و سبک های ماهیگیری مختلف شما باید از انواع مختلف نخ ماهیگیری استفاده کنید. اینکه انواع نخ های ماهیگیری چه هستند و هر کدام برای کجا کاربرد دارند را در مقاله نخ ماهیگیری و انواع آن، خرید، قیمت قویترین نخ نامرئی، بی رنگ با جزئیات شرح داده ام و میتوانید از این مقاله اطلاعات بسیاری را در خصوص نخ ماهیگیری یاد بگیرید.
دسترسی سریع محصولات (لوازم ماهیگیری)
بهترین و با کیفیت ترین ها را برای شما در نظر گرفتهایم، از شروع سفر تا مقصد همراهتان هستیم.
قسمت دوم: آموزش سبک های ماهیگیری
ماهیگیری انتظاری
شناخته ترین نوع ماهیگیری استفاده از طعمه و قلاب است که اصطلاحا به آن ماهیگیری انتظاری نیز گفته می شود. هرچند از طعمه زنده و مرده در روش های دیگر ماهیگیری نیز میتوان استفاده کرد (مثل ترولینگ طعمه زنده و یا مرده و یا حتی جیگ و اسپین طعمه) اما اغلب از طعمه در روش انتطاری استفاده می شود.
قبلا در مقاله بهترین طعمه ماهیگیری برای سد، رودخانه و دریا، ساخت و خرید آن به شرح کامل مطلوب ترین طعمه های ماهیگیری در محیط های مختلف پرداخته ایم که از طریق لینک این مطلب در خصوص آن خواهید آموخت.
ماهیگیری اسپینینگ (اسپین)
در ماهیگیری به روش اسپین با استفاده از طعمه های مصنوعی و طبیعی و پرتاب و جمع کردن طعمه برای صید ماهی های شکارچی اقدام می شود. البته در بیشتر موارد از طعمه های مصنوعی مثل انواع لور ماهیگیری، لانسه و قاشقک در این روش استفاده میشود. اسپین بعلت تحرک و هیجان بالا و شوک اولیه ماهی به چوب و چرخ در میان ماهیگیران ایرانی بسیار محبوب شده است. روش های پاپینگ و بیت کستینگ هم مشابه اسپین بوده با تجهیزات متفاوت برای محیط های مختلف برای صید ماهی های خاص.
ماهیگیری فلای
Fly Fishing که در فارسی به فلای یا ماهیگیری با پشه شناخته میشود یکی از فنی ترین و جذاب ترین روش های صید ماهی در جهان است. روش فلای در ابتدا برای صید قزل آلا در اروپا به کار گرفته شده اما به تدریج و با توسعه ماهیگیری ورزشی برای صید انواع ماهی های مهاجم آب شور و شیرین استفاده شده است.
در ماهیگیری فلای خود طعمه که با الیاف مصنوعی، پشم حیوانات و پر پرندگان اغلب ساخته شده است وزن بسیار کمی دارد و ماهیگیری باید با استفاده از نخ مخصوص فلای و حرکت خاص چوب اقدام به پرتاب طعمه در محل مورد نظر بکند. روش های مختلف پرتاب در سبک فلای که نیاز به تمرین و تکرار دارد و همچنین ظرافت طعمه ها و حرکات این نوع ماهیگیری آن را تبدیل به یکی از فنی ترین و زیبا ترین انواع ماهیگیری کرده که محبوبیت زیادی در سال های اخیر میان ماهیگیران ایرانی پیدا کرده است.
جیگینگ (جیگ)
Jigging که در فارسی به اختصار به روش جیگ معروف شده است با استفاده از طعمه های مصنوعی و در جهت عمودی در آب استفاده می شود. در این روش طعمه در فاصله میان بستر تا نزدیک سطح آب پرتاب و کشیده می شود. البته با استفاده از طعمه های سبک جیگ هم می توان مشابه روش اسپین در سطح افقی اقدام به ماهیگیری کرد.
لور جیگ را اغلب از فلز سرب با برچسب های براق درست میکنند. این نوع لور ها در هنگام پرتاب در سطح آب بسرعت به سمت پایین حرکت میکنند.
ترولینگ (ترول)
ترولینگ و یا ترول یکی از سبک های مرسوم در آب شور است. هرچند بصورت جهانی از ترولینگ برای صید ماهی های آب شیرین نیز استفاده می شود ولی ترولینگ آب شیرین بجز معدود برای صید سوف در ایران مرسوم نیست. در این روش لور های خاص با استفاده از نیروی قایق و با فواصل خاص در پشت قایق کشیده میشوند.
در روش ترولینگ شما امکان پیمایش سطوح مختلف آب و فواصل مختلف را در یک روز دارید و اغلب شانس صید بالایی دارد. البته این روش برای بسیاری از ماهیگیران بویژه دوستداران روش های پر تحرک مثل جیگ و اسپین خسته کننده است.
ماهیگیری دراپ شات
دراپ شات هرچند در ماهیگیری ایران اصطلاح جدیدی است اما بصورت جهانی روش شناخته شده است و آن را می توان ترکیبی از اسپین و جیگ دانست. این روش مناسب زمانی است که ماهی در نزدیکی بستر آب باشد و حرکات طعمه و حتی گل شدن بخشی از آب نزدیک به بستر که شبیه فرار طعمه است می تواند موجب تحریک ماهی مهاجم گردد.
دراپ شات ریسه بسیار ساده ای دارد که قبلا در کانال آپارات کولی به شرح آن پرداخته ایم و از اینجا میتوانید ویدئوی آموزشی آن را ببینید.
![تیشرت ماهیگیری](https://koolishop.com/wp-content/uploads/2024/03/IMG-20240219-WA0003.jpg)
تیشرت نخی مشکی طرح اردک ماهی
580,000 تومانقسمت سوم: آشنایی با انواع ماهی های ایران
ایران با دارا بودن تنوع بالای اقلیم و منابع آبی متعدد و زیستگاه های مختلف و وسعت زیاد، یکی از بهترین نقاط دنیا برای دسترسی به تنوع بسیار بالایی از گونه های ماهی های آب شور و آب شیرین است. از دریای خزر تا جنگل های هیرکانی و رود ارس با گونه هایی شبیه اروپا تا حوزه رود کارون با تنوع گونه ای منحصر به فرد و بسیار زیاد تا رود ها و سد های موجود در دل رشته کوه زاگری و البرز و خلیج فارس و دریای عمان هر کدام بستر زیست تعداد زیادی گونه های ماهی برای علاقهمندان به ماهیگیری است. در ادامه به بررسی و معرفی گونه های شاخص برای صید در ایران میپردازیم.
کپور
کپور شاید پر طرفدار ترین ماهی میان ماهیگیران ورزشی باشد. اغلب ماهیگیران اسپین و حتی فلای کار ابتدا با کپور گیری شروع کرده اند و به تدریج با دیگر انواع و سبک های ماهیگیری آشنا شده اند. کپورسانان خانواده بزرگی از ماهی ها هستند اما آنچه در این متن مد نظر است کپور معمولی و یا همان common carp است. کپور معمولی بومی حوزه خزر است و در دریای کاسپین و رود های منتهی به آن زیست میکند.
کپور وحشی خزری به نسبت کپور های پرورشی بدنی کشیده تر دارد و بر خلاف اغلب کپور های پرورشی گوشت خوش طعم و بسیار خوبی دارد. با گرم شدن هوا در حوزه خزر کپور خزری را می توانید در مجاورت سنگچین ها و اسکله ها صید کنید. کپور خزری در رود ارس به سایز های بزرگی می رسد و بهترین طعمه برای صید آن در این رودخانه میگو آب شیرین است که به راحتی می توانید با یک تور یا گرگور از مجاور رودخانه صید کنید.
کپور پرورشی با بدنی فربه تر از کپور وحشی در اغلب نقاط ایران معرفی شده است. تقریبا هیچ سد و یا آبندی را نمیتوانید پیدا کنید که در آن جمعیتی از کپور وجود نداشته باشد. این مزیت بزرگی برای دوستداران این ماهی است. چون تنوع اقلیمی در ایران موجب میشود شما بتوانید در همه فصول به صید این ماهی بپردازید. البته در اغلب نقاط ایران فصل صید کپور با شروع گرم شدن هوا شروع و تا پایان تابستان و یا اوایل پاییز ادامه دارد ولی در محل هایی مثل استان های جنوبی این ماهی را در فصل زمستان هم می توان صید کرد.
مهترین نکته در کپور گیری طعمه پاشی محل صید است تا دسته های کپور را بتوانید به محل قلاب انداختن خود جلب کنید. در این خصوص قبلا مقاله مفصلی نوشته ام که میتوانید از اینجا بخوانید.
قزل آلا
قزل آلا اگر پرطرفدار ترین ماهی میان ماهیگیران ایرانی نباشد قطعا در رده دوم بعد از کپور قرار خواهد گرفت. وجود رودخانه های فراوان در حوزه زاگرس و البرز و مراکز متعدد پرورش قزل آلای رنگین کمان در رودخانه ها و سدهای موجود در ایران موجب شده این ماهی به وفور در مناطق مختلف ایران یافت شود. علاوه بر قزل آلای رنگین کمان غیر بومی نوع دیگری از قزل آلا به نام خال قرمز از دیرباز بومی رودخانه های ضلع شمالی و جنوبی البرز بوده است.
امروزه سد لار به عنوان برترین زیستگاه قزل آلای خال قرمز بومی ایران شناخته می شود اما ماهیگیری در این منطقه ممنوع است. اگر اشتیاق به صید خال قرمز دارید ابتدا سری به رودخانه هراز و دریاچه امامزاده علی بزنید. رودخانه چالوس نیز یکی دیگر از زیستگاه های این ماهی است. روستای بلده، سد کرج، و تقریبا بالا دست تمامی رودخانه های مازندران زیستگاه اصلی این ماهی است.
البته در سال های خیلی دور خال قرمز به دریاچه گهر درود لرستان، و یکی از سرشاخه های رودخانه بازفت معرفی شده و هر ساله می توانید از نیمه های خرداد برای ماهیگیری در دریاچه گهر اقدام نمایید. ادامه دریاچه گهر به سمت دره نیگاه تا روستای عمارت نیز می توانید خال قرمز صید کنید. البته سفر به این منطقه نیازمند راهنمای محلی است.
نکته جالب اینکه ماهی آزاد خزری (سالمون خزری) که در سال های اخیر بخاطر فروش با قیمت های نجومی مورد توجه قرار گرفته است را میتوان دقیقا همین خال قرمز بومی ایران دانست. تحقیقات ژنتیکی نشان داده است که ژن سالمون خزری با قزل آلای خال قرمز ایرانی کاملا یکسان است. البته به نظر می رسد در نهایت ما با دو گونه ماهی روبرو باشیم و شاید در آینده تحقیقات بیشتر این را نشان بدهد اما این موضوع در هر صورت نشان میدهد منشاء سالمون خزری همین خالقرمز هایی است که در رودخانه های مازندران زندگی می کنند.
برای صید قزل آلا در رودخانه مهترین نکته شناسایی محل استقرار ماهی است که بصورت مفصل در مقاله جداگانه به آن پرداخته ام و از اینجا میتوانید آن مقاله را بخوانید. نکته بعدی استفاده درست از طعمه ها است که مجدد از اینحا میتوانید مقاله مربوطه را بخوانید. همچنین نحوه استفاده از لانسه به عنوان یکی از بهترین طعمه های صید قزل آلا را قبلا توضیح داده ام که از اینجا میتوانید آن را بخوانید. اگر به دنبال رودخانه های محل صید این ماهی هستید هم از اینجا مقاله مربوطه را مطالعه کنید.
![تور گردشگری تفریحی ماهیگیری](https://koolishop.com/wp-content/uploads/2023/07/20220604_090422.jpg)
قزل آلای صید شده در استان چهار محال بختیاری یکی از مهمترین و بکر ترین مناطق برای صید قزل آلا در ایران
اردک ماهی و سوف
اردک ماهی و سوف هرچند دوگونه متفاوت هستند اما چون اغلب در زیستگاه های مشابه یافت می شوند در این قسمت به بررسی آن خواهیم پرداخت.
اردک ماهی یا شوک یا چکاب بومی شمال ایران و در اغلب آب بند ها، تالاب ها و پایین دست رودخانه ها زیست می کند. به خاطر دارم تا حدود سال 1380 هر نهر و رودخانه ای در شمال ایران را سر میزدم اردک ماهی داشت اما به تدریج ماهی در نقاط مختلف گیلان و مازندران کم شد و برخی منابع آب دچار تنش شدند و آن وفور ماهی بسرعت محو شد. تا همین چند سال پیش (تا حدود سال 1395) تالاب انزلی و منطقه آبکنار در فصل مناسب مملو از اردک ماهی بود اما متاسفانه با مشکلات زیادی که برای تالاب انزلی بوجود آمده این محل نیز برای صید اردک ماهی چندان چشمگیر نیست.
دریاچه ولشت در نزدیکی شهر مرزنآباد در مسیر جاده چالوس نیز از قدیم یکی از محل های صید اردک ماهی بود اما صید بی رویه جان این دریاچه را هم گرفت و صید اردک ماهی در این دریاچه مثل گذشته چشمگیر نیست. البته هنوز تعداد زیادی آبندهای خصوصی وجود دارند که محلهای مناسبی برای صید اردک ماهی هستند اما ماهیگیری در آن ها برای عموم آزاد نیست و حتما نیازمند آشنای محلی هستید.
اردک ماهی هرچقدر در زیستگاه های قدیمی خود شزوع به کاهش کرد با معرفی به مناطق مختلف ایران ناگهان تبدیل به گونه مهاجم شد و امروز بسیاری از دریاچه ها و سد های ایران جمعیت هایی از اردک ماهی دارند. معروف ترین و یکی از قدمی ترین آن که صید های تروفه زیادی از آنجا شده است دریاچه اوان در میانه جاده قزوین به رشت است. در گذشته ماهیگیری در این دریاچه آزاد بود اما امروزه با نصب کیوسک محیط زیست در مجاورت دریاچه صرفا سالی یک بار و با قرعه کشی و ثبت نام میتوانید در این دریاجه ماهیگیری کنید. البته که اوان را باید بیشتر یه آبگیر دانست و حس ماهیگیری در یک محیط طبیعی بزرگ را ندارد و شخصا بعد از محدود شدن ماهیگیری در اوان برای ثبت و نام در آن اقدام ننموده ام.
دریاچه لفور و یا سد البرز در منطقه سواد کوه یکی دیگر از زیستگاه هایی است که اردک ماهی به آنجا معرفی شده. اردک ماهی در لفور بسرعت انطباق پیدا کرد و امروزه تروفه های بسیار خوبی در سد لفور یافت میشود اما ماهیگیری در لفور ممنوع است و بشدت از آن حفاظت می شود. بجز لفور چندین دریاچه در ارتفاعات مازندران و گیلان وجود دارد که اردک ماهی به آن ها معرفی شده اند و تقریبا در تمامی آنها بسرعت رشد کرده و منطبق شده است.
دریاچه زریبار در مجاورت شهر مریوان استان کردستان نیز یکی دیگر از مناطقی است که اردک ماهی به آن معرفی شده است. هرچند که شاید به عنوان ماهیگیر شاید شنیدن خبر پراکنش اردک ماهی در نقاط مختلف ایران خوشایند باشد اما از نظر زیست محیطی معرفی گونه جدید به زیستگاه های غیر بومی کار اشتباهی است و می تواند آسیبهای جدی به گونه های بومی و زیستگاه ها بزند. زریبار زیستگاه بسیار خوبی برای اردک ماهی شد اما صید بسیار زیاد در این دریاچه ناگهان جمعیت اردک ماهی را کاهش داد و زریبار نیز امروزه چندان محل چشمگیری برای اردک ماهی نیست.
سد کرج، سد طالقان و تقریبا هر سد و آبگیری در نزدیکی تهران و کرج امروزه دیگر تبدیل به زیستگاه اردک ماهی شده است. در اطراف اصفهان نیز برخی از سد ها اردک ماهی به آن معرفی شده است اما فعلا شناخته شده ترین محل برای صید آن دریاچه قایقرانی ذوب آهن است که بسیاری از ماهیگیران اصفهانی در آن اردک ماهی صید کرده اند.
علاوه بر اینها چند سد و ابگیر در استان مرکزی، دریاچه چشمه سبز مشهد، و بسیاری از مناطق دیگر که هر روز مططلع میشویم به لطف ماهیگیران ورزشی تبدیل به زیستگاه های اردک ماهی شده. البته که همانطور که گفتم این کار برای مانطقی که گونه های بومی دارد درست نیست و اگر در یک کشور توسعه یافته به عمد گونه غیر بومی به زیستگاهی معرفی کنید با جریمه های بسیار سنگینی مواجه خواهید شد. اما فعلا در ایران نطارتی بر روی این موضوع نیست.
سوف نیز بصورت طبیعی در حوزه خزر یافت می شود. تالاب انزلی و خود دریای کاسپین از زیستگا های بسیار خوب سوف در ایران بوده اند که جمعیت این ماهی در این دو حوزه بسیار کم شده است. البته دو گونه سوف در ایران وجود دارد. یکی سوف حاجی طرخان که خیلی بزرگ نمیشود و طرح و رنگ بسیار زیبایی دارد و یکی سوف که در انگلیسی به آن Zander گفته می شود و به سایز های بسیار بزرگی میرسد.
رود ارس از دیر باز مکان صید سوف های بسیار بزرگی بوده است. امروزه بسیاری از ماهیگیران شمال غرب ایران با استفاده از طعمه های ژلهای اقدام به صید این ماهی میکنند و همچنین به چند سد در حوالی شهر تبریز معرفی شده که سایز های بسیار خوبی پیدا کردهاند و تروفه های بسیار خوبی از این سد ها صید شده است. همچنین سوف از سال ها پیش به سد گلپایگان و دلیجان معرفی شده و بسیاری از ماهیگیران در قسمت های مرکزی ایران برای صید این ماهی به این دو سد مراجعه میکنند.
سد البرز یا لفور نیز از محل هایی است که سوف به آن معرفی شده و جمعیت خوبی در این سد پیدا کرده است. برای صید سوف با طعمه و یا اسپین می توانید اقدام کنید. برای اسپین همانطور که گفتم بهترین گزینه طعمه های ژله ای است که تک قلاب رو به بالا در آن استفاده شده. با این روش شما با خیال راحت میتوانید طعمه را در بستر بنشانید و با حرکت ناگهانی آن را از بستر جدا کنید. به این صورت و با گل کردن آب در نزدیکی بستر و حرکات لور می توانید فرار ماهی را شبیه سازی کنید که این روش در صید سوف بسیار کارساز است.
بر خلاف سوف اردک ماهی اغلب در نزدیکی سطح آب اقدام به شکار می کند. لور های دم چرخان، پاپر های آب شیرین و لور های با دایوا کمتر از 1 متر اغلب برای اردک ماهی بسیار کارایی دارند. هر دو ماهی را میتوان با استفاده از طعمه زنده و یا مرده و شناور و ریسه حدود 1 متر از سطح به خوبی شکار کرد. کافی است ماهی قرمز را از پشت باله کمری به یک قلاب سهشاخ وصل کنید و با شناور در عمق حدود 1 متری از سطح آب نگه دارید. این روش کارایی بالایی دارد و حتی در فصول سرد که اسپین چندان جواب نمی دهد می توانید با آن به صید اردک ماهی بروید.
اسپین برای سوف نیاز به سرعت بسیار پایین دارد و برای اردک ماهی کمی سرعت بالاتر نیاز ایت اما چیزی که در صید هر دو ماهی بسیار موثر است مکث و کشش در حین اسپین است. شخصا تجربه این را داشته ام که مکث کردن در حین اسپین کارایی صید این دو ماهی را بشدت بالا می برد.
![سوف حاجی طرخان](https://koolishop.com/wp-content/uploads/2024/04/سوف-حاجي-طرخان-710375.jpg)
سوف حاجی طرخان یکی از ماهی های بسیار زیبای بومی شمال ایران که جمعیت آن در زیستگاه طبیعی خود (تالاب انزلی) بشدت کاهش پیدا کرده است.
![تور تفریحی گردشگری ماهیگیری اردک ماهی](https://koolishop.com/wp-content/uploads/2023/02/20211113_143643.jpg)
اردک ماهی کوچک صید شده در سفری کوتاه و لذت بخش به یکی از دریاچه های شمال ایران به روش اسپین
سونگ و شیربت
سونگ و شیربت هر دو از ماهی های بسیار ارزشمند و بومی ایران هستند که تقریبا در تمامی رودخانه ها و سد های حوزه کارون یافت میشوند. هر دو ماهی محدود به 4 کشور ایران، عراق، سوریه و ترکیه میشوند و از نظر زیست محیطی گونه های بسیار ارزشمندی هستند. شخصا به ماهی سونگ خیلی علاقه دارم و هر فرصتی که پیش آمده برای حفاظت از این ماهی با جوامع محلی و ماهیگیران صحبت کرده ام و امیدوارم این ماهی زیبا برای همیشه در زیستگاه های طبیعی خود بتواند به زندگی کرده و همچنان شاهد تروفه های بسیار زیبای این ماهی در رودخانه ها و سد های ایران باشیم.
سونگ را می توانید در رودخانه های ارمند، بازفت، خرسان، کارون، سیمره و در سد های کارون4، کارون3، سد شهید عباسپور و سد دز صید کنید. شیربت نیز در تمامی این مناطق بجز رودخانه ارمند و بازفت و سد کارون 4 زیست می کند. رودخانه زهره نیز یکی دیگر از محل های صید این دو ماهی بوده است که با احدث سدها و خشک شدن آن امروزه فقط در دریاچه سد مارون میتانید به صید این دو ماهی بپردازید.
سونگ ماهی گوشت خواری است که با انواع طعمه ها و روشها قابل صید است. در سد ها محدوده وردود آب به دریاچه سد اغلب برای صید سونگ بسیار مناسب است. قاشقک های طلایی، نقره ای و مسی و پرچمی و انواه لانسه های بزرگ پرچمی، خالقرمز و برچسب قرمز را شخصا برای صید این ماهی به کار برده ام و کارایی بسیار خوبی داشته اند. لور های سرقرمز نیز کارایی خوبی دارند اما در کل قاشقک ها چون قابلیت غرق شوندگی دارند و اغلب سد های حوزه کارون بسیار عمیق هستند و اغلب سونگ های بزرگ در عمق نسبتا بالا صید می شوند کارایی بالاتری دارند.
شیربت بر خلاف سونگ اغلب ماهی گیاهخواری است. شیربت ها در فصل بهار و با بالا آمدن سطح آب دریاچه ها مشغول خوردن علف های مجاور ساحل میشوند. اما شیربت ها هیچگاه به غذای پروتئینی نه نمیگویند و بار ها تعقیب بچه ماهی توسط شیربت ها را دیده ام. شیربت به اتصالات بسیار حساس است و بهتر است برای صید آن به روش اسپین با استفاده از لیدر فلوروکربن و بدون استفاده از اتصالات اسپین کنید.
شیربت بر خلاف سونگ که بسرعت خسته میشود بشدت جنگجو است و مقاومت بسیار بالایی دارد و صید آن بسیار لذت بخش است. البته صید سونگ به روش اسپین نیز روی حمله های این ماهی به ساردین ها هم بسیار لذت بخش است و نیازمند سرعت عمل ماهیگیر است. اغلب سونگ ها در دسته های 5 تا 10 تایی در سد ها دسته های ساردین را محاصره میکنند و صحنه های بسیار زیبایی را ایجاد می کنند.
هر دو ماهی را به روش انتظاری با استفاده از ماهی مرده و زنده، دل و جگر و روده مرغ، قطعات گوشت و پوست و حتی لاشه گنجشک صید کرد. تنها بخاطر داشته باشید که هر دو ماهی از گونه های بسیار ارزشمند بومی ایران هستند و برای یک ماهیگیر ورزشی رها سازی بویژه برای ماهی های مولد این دو گونه از واجبات است.
![اسپینینگ ماهی سونگ](https://koolishop.com/wp-content/uploads/2023/02/InShot_20221119_151219135.jpg)
سونگ صید شده در سفر به کارون 4 در تشک رها سازی در حال ریکاوری برای بازگشت به طبیعت
اسبله (گربه ماهی عظیم آب شیرین)
واقعا تنوع بالای ماهی در ایران چشمگیر است و شاید تنها کشوری که چنین تنوع ماهی داشته باشد تنها ایلالت متحده آمریکا است. اسبله که شاید بزرگترین گونه ماهی آب شیرن جهان باشد یکی از گونه ها بومی ایران است که در گذشته در بسیاری از رودخانه های گیلان یافت میشد. هر بار که به انزلی سفر کرده ام داستان های جالبی از اسبله های بسیار بزرگ موجود در این تالاب شنیده ام که اردک های روی سطح اب را شکار میکرده است و نهایتا با قلاب ساخته شده از میلگرد صید شده است.
اینکه این داستان ها درست است یا افسانه های محلی را نمیتوانم تایید بکنم اما قطعا تالاب انزلی در گذشته یکی از زیستگا های این ماهی بوده و پتانسیل زیست اسبله های بسیار بزرگ را داشته است. اما امروزه اسبله تقریبا در تالاب انزلی منقرض شده و معدود در برخی رودخانه های گیلان باقی مانده است. البته سد سفید رود که یکی از قدیمی ترین سدهای ایران است تبدیل به یکی از زیستگاه های اسبله های غول پیکر شده است و گهگاه تصاویری از یصد این ماهی ارزشمند در این سد توسط ماهیگیران گیلانی منتشر میشود.
رودخانه و سد ارس اما در حال حاضر مهمترین محل صید اسبله در ایران است. این ماهی را می توانید به روش اسپین با استفاده از طعمه های معنوعی و همچنین با طعمه های طبیعی (ماهی، دل و جگر مرغ و گوسفند، پوست و روده مرغ و...) صید کنید.
زردپر (اورنج)
زردپر یا به زبان مازندرانی اورنج یکی از زیباترین ماهی های آب شیرین ایران است. این ماهی بومی حوزه دریاچه خزر و رودخانه های این محدوده است. در گذشته تقریبا تمامی رودخانه های بزرگ شمال ایران میزبان این ماهی زیبا در فصل تخمریزی بود اما امروزه بعلت تخریب زیستگاه این ماهی در بسیاری از رودخانه های شمال ایران نایاب و یا منقرض شده است.
رودخانه ارس هنوز یکی از بهترین زیستگاه های ماهی زردپر است و هر ساله با گرم شدن تدریجی هوا در اواخر اردیبهشت تا اوایل خرداد تصاویر نسبتا زیادی از صید زردپر های تروفه از رودخانه زیبای ارس منتشر میشود. این ماهی زیبا را با استفاده از روش اسپین (انواع لور و قاشقک و حتی لانسه) می توان صید کرد. زردپر ماهی همهچیزخواری است و تقریبا از تمامی طعمه ها تغذیه می کند.
برترین طعمه ها برای صید ماهی زردپر را میتوان زالو، فیله گوشت ماهی، ماهی زنده و مرده، انجیر خشک، انواع خمیر طعم دارشده، سوسیس، میگوی آب شیرین، آبدوزک، کرم خاکی را نام برد. همچنین استفاده از لور های ژله ای با قلاب تکی رو به بالا برای صید این ماهی در رودخانه ارس بسیار مرسوم است. این نوع طعمه رقص و حرکات بسیار طبیعی داشته و امکان گیر کردن آن به بستر و یا علف ها و شاخه های درون آب بسیار پایین است.
علاوه بر رود ارس رودخانه و سد سپید رود در استان گیلان یکی از برترین زیستگا های این ماهی است. هر ساله با باز شدن دریچه های سد سپید رود برای شالی کاری دسته های زردپر در جهت معکوس جریان آب وارد سپید رود شده و صحنه های بسیار زیبایی را می آفرینند.
اگر در استان مازندران به دنبال بهترین محل برای صید ماهی زردپر می گردید سد شهید رجائی (که سلیمان تنگه نیز گفته می شود) را فراموش نکنید. این سد نیز یکی از بهترین زیستگاه های زردپر در ایران است. در این سد نیز با روش اسپین و انتطاری میتوانید به صید زردپر بپردازید.
زردپر در حوزه کارون نیز یافت می شود. زردپر کارون شباهت زیادی به زردپر خزری دارد تنها نکته قابل توجه که ظاهر این دو ماهی را متفاوت میکند لبهای بزرگتر و ضخیمتر گونه بومی کارون است. بیشترین جمعیت زردپر کارون را میتوانید در رودخانه خرسان بیابید.
![ماهی زردپر اورنج](https://koolishop.com/wp-content/uploads/2024/04/IMG_20210619_222456_304.jpg)
ماهی های زردپر صید شده در سفر خاطره انگیز من و همسرم به استان گیلان
ماهی های آب شور ایران
هرچند تنوع ماهی های قابل صید آب شیرین ایران خیلی بیشتر از آنچه است که در بالا توضیح دادم اما میتوان گفت محبوبترین ماهی های آب شیرین برای ماهیگیری با قلاب در ایران همین هایی است که در رابطه با آن ها شرح داده شد. ماش ماهی خزری، ماهی شلج (ماش ماهی کارون)، انواع گونه های سیاه ماهی، انواع گونه ماهی زردک، ماهی بنی، گطان، برزم، شانک، تیلاپیا، قزل آلای بروک، سفید رودخانه ای (ماهی عروس)، سفید کارون، انواع ماهی کولی (ساردین) و گونه های متعدد دیگری در آب های شیرین ایران قابل صید هستند. بخش هایی از منابع آب شیرین ایران که کلا از دسترس ماهیگیران ورزشی به دور بوده است.
مثلا حوزه آب شیرین رودخانه سرباز در استان سیستان و بلوچستان که زیستگاه تماح ایرانی (گاندو) یکی از این مناطق است. مثلا گونه ای ماهی سرماری که در شرق آسیا میان ماهیگیران بسیار محبوب است در این رودخانه زیست می کند اما مرزی بودن این منطقه و برخی مشکلات امنیتی در مناطق بکر این استان موجب شده ماهیگیران ورزشی ایران برای صید های آب شیرین در این مناطق اقدام ننمایند.
تنوع گونه های ماهی های آب شور در ایران (در خلیج فارس و دریای عمان) همانند گونه های آب شیرین بسیار زیاد است. بیش از 2000 کیلومتر سواحل خلیج فارس و دریای عمان و جزایر متعدد مکان های بسیار مناسبی برای صید های آب شور در ایران به وجود آورده است. شرح تمامی گونه ها و طعمه ها و روش های صید در این مقاله امکان پذیر نیست اما در خصوص طعمه ها از اینجا و در خصوص روش های مناسب ماهیگیری آب شور نیز میتوانید از اینجا مطالعه بفرمایید.
کیش، قشم و بویژه جزیره لاوان هرساله میزبان تعداد زیادی از ماهیگیران ایرانی است. تجربه صید های آب شور و هیجان مبارزه با ماهی های قدرتمند دریا همراه با لحظات بدیع طبیعت در آب شور موجب شده است هرساله تعداد بیشتری از ماهیگیران ایرانی به جمع ماهیگیران آب شور بپیوندند.
علاوه بر خلیج فارس تب ماهیگیری در دریای عمان در لبه اقیانوس هند و صید ماهی های بزرگ جثه گیدر (تن یلوفین) گالیت و مارلین نیز در سال های اخیر بسیار داغ شده است و به تدریج چابهار نیز یکی از مراکز پرتردد ماهیگیران ورزشی ایران شده است.
![ماهیگیری آب شور](https://koolishop.com/wp-content/uploads/2024/04/20211130_154131-scaled.jpg)
تنوع نسبتا بالای گونه های ماهی آب شور در یک نیم روز ماهیگیری با قایق در حوالی جزیره لاوان
در این متن تلاش کردم بصورت اختصار به معرفی تجهیزات ماهیگیری، انواع سبک های ماهیگیری و گونه های ماهی های قابل صید در آب های ایران بپردازم. البته ماهیگیری نکات بسیار زیادی دارد و اگر تازه شروع به ماهیگیری کرده اید با تمرین و تکرار و مطالعه منابع مختلف میتوانید مهارت های خود را در این رشته مفرح بالا ببرید. امیدوارم این متن برای شما کارساز باشد و در صورت سوالات خاص و یا نیاز به اطلاعات بیشتر در بخش نظرات این مقاله پاسخگوی شما خواهم بود.
سلام ، شما آموزش ماهیگیری حضوری هم دارید؟
سلام بله آموزش ماهیگیری حضوری طی تور های ماهیگیری که در طول سال اجرا می شوند صورت می گیرد.
سلام برای ماهیگیری و صید اردک ماهی در دریاچه ذوب آهن چه روشی را پیشنهاد می کنید؟
برای صید اردک ماهی در دریاچه ذوب آهن دو روش اصلی وجود داره. اول اینکه شما در فصولی که اردک ماهی پرتحرک هست مثل اواسط پاییز و اواسط بهار با اسپین لور . قاشقک ماهیگیری کنید. برای بقیه فصول استفاده از روش شناوری و اتصال طعمه زنده به قلاب سه شاخ در عمق حدودا یک متر فاصله از سطح خیلی کاربردیه.
Стабилизатор — необходимое устройство для защиты от повышенных напряжений
стабилизаторы напряжения http://stabrov.ru.